Een roman om te verslinden

© ciaotutti.nl

De brievenbezorgster van Puglia is een warme roman die historische gebeurtenissen combineert met een verhaal over liefde, familie, emancipatie en moed. De schrijfster, Francesca Giannone won met haar debuutroman La portalettere de boekhandelsprijs in Italië. In 2023 was de roman immers het bestverkochte boek in het hele land. Er gingen meer dan 600.000 exemplaren over de toonbank. Het verhaal is niet louter fictief maar is geïnspireerd op Francesca’s overgrootmoeder, die postbode was.

Giannone neemt je mee naar Puglia en dompelt je onder in de Italiaanse cultuur met haar landschappen, tradities en het dagelijks leven. Haar verhaal speelt zich af tegen de achtergrond van het opkomend fascisme, de strijd om de vrouwenrechten en de sociale veranderingen van de jaren ’30 tot ’60. Alle personages zijn geloofwaardig. De hoofdpersoon Anna inspireert omdat ze – vrijgevochten zoals ze is – ingaat tegen alle tradities en de eerste vrouwelijke postbode wordt in het dorp Lizzanello nabij Lecce. De familiale conflicten veroorzaakt door onuitgesproken geheimen houden je als lezer bij de les. Soms weet de lezer gewoon meer dan de personages en dat verhoogt de spanning.

Redenen te over om De brievenbezorgster van Puglia te lezen. Trouwens, dan sluit je aan bij de grote groep Italiaanse lezers die de roman verslonden hebben.

Reis van rouw, herinnering en gemis

Wolf van Lara Taveirne is een hartverscheurend mooi en poëtisch boek over rouwverwerking. Het is het waargebeurde verhaal van Lara Taveirnes jongste broer Wolf. Toen hij achttien was en op studentenkamer woonde, verdween hij zonder enig teken van afscheid of verklaring na te laten. Hij trok naar Zweden, naar het noorderlicht. Een week later gaf hij er zich in een bos over aan de vrieskou. Zes maanden nadien werd zijn lichaam toevallig gevonden. Onder zijn kleren ontdekten de speurders zijn dagboek met aantekeningen over zijn laatste reis. Hierover schreef Lara Taveirne een emotioneel en persoonlijk boek, Wolf. Het werd haar reis van rouw, herinnering en gemis.

Wolf is een boek dat je in een keer wil uitlezen. Het leest makkelijk omdat het  bestaat uit kleine stukjes tekst met herinneringen die op dat moment in het hoofd van de schrijfster opkomen. Het is geschreven in een prachtige taal en je leest zinnen die je als hebbedingetjes wil overschrijven en bijhouden. Het boek is een ode aan literatuur door een aantal mooie citaten en verwijzingen naar andere romans. En hoewel het over een verschrikkelijk drama gaat dat de familie Taveirne is overkomen, is het op geen enkel moment zwaar op de hand.

Ik ben zeker van plan om ander werk van Lara Taveirne te lezen.

Een Booker Prize juweeltje

Ik geef het grif toe. De roman lag al jaren op mijn leestafel en – shame on me – nu heb ik hem pas gelezen. Shuggie Bain is het autobiografisch debuut van Douglas Stuart. Hij werkte tien jaar aan de roman tot die uiteindelijk op de markt kwam in 2020. De eerlijkheid gebiedt me om te zeggen dat het werk voordien door maar liefst 32 uitgevers afgewezen was. Doorzetters winnen en gelukkig maar want in datzelfde jaar werd Shuggie Bain winnaar van de Booker Prize.

© The Independent

Het verhaal is rauw en zwaar en speelt zich af in Glasgow (Schotland), waar de auteur ook opgroeide. De setting in de tijd is eveneens belangrijk voor het verhaal. Tijdens het politieke mandaat van premier Margaret Thatcher in de jaren ’80 werden de Schotse mijnen gesloten, wat enorme werkloosheid en armoede veroorzaakte. Agnes, de moeder van Shuggie kampt in die sociaal moeilijke jaren met een alcoholverslaving. De jonge Shuggie is enorm toegewijd in de zorg voor haar. Hij neemt eigenlijk de rol van ouder op zich en dit ten koste van zijn eigen schoolse opleiding en homofiele identiteitsontwikkeling.

De roman is emotioneel ingrijpend voor de lezer, maar paradoxaal genoeg laat Stuarts realistische stijl en eerlijke autobiografie de geboeide lezer niet los.

The Visit, een bijzonder sterke jeugdroman

Laatstejaars van Sint-Donatus Secundair namen opnieuw deel aan de Geschiedenis Olympiade van de Gentse universiteit. Ze deden onderzoek over moedige, plaatselijke verzetslui tijdens W.O.II en maakten er een adembenemende jeugdroman van, die ze bovendien in het Engels schreven. Zo’n vakoverschrijdend project werd een echt bravourestuk!!!

Ik las The Visit in een ruk uit en ik beveel het je ten stelligste aan. Het verhaal begint namelijk ontzettend spannend. Het gaat over bekende verzetslui uit onze gemeente en omgeving. Wat die helden in de oorlog deden, wordt zo geloofwaardig verteld. De aantrekkelijke stijl met korte zinnen en gevatte dialogen neemt je volledig mee in de vertelling. En geen nood… je valt absoluut niet over het gebruik van een vreemde taal i.c. Engels.  Ten slotte maken een knappe structuur en mooie illustraties het boek echt af.

Heerlijk dat jongeren interesse hebben voor oorlogsfeiten die decennia terug dagelijks terreur zaaiden. Bemoedigend dat ze echte helden erkennen of zoals ze schrijven: ‘Real courage does not always come from soldiers. Sometimes it comes from ordinary people who simply choose to do the right thing.’ Proficiat aan de begeleidende leerkrachten, mevrouw L. Hoste (geschiedenis) en mevrouw K. Bertels (Engels) en natuurlijk een dikke pluim voor de jonge onderzoekers, auteurs en tekenaar.

Is dat echt?

Junior Journalist is een schrijfwedstrijd van het Davidsfonds voor jongeren in Vlaanderen en Brussel. Dit jaar werden de jonge journalisten uitgedaagd om een tekst te schrijven rond het thema Is dat echt?. Ze konden o.a. de digitale wereld op de korrel nemen. Geef toe dat dit een niet zo makkelijk onderwerp is.

De Winnaars uit Ter Dreef

Jong waren onze journalisten in elk geval. De vijfdejaars van juf Fiebe en meester Joke uit basisschool Ter Dreef kropen in de pen. Van meer dan 40 leerlingen mochten Pascale Leleu, Gaby Ysebaert en ik als jurylid genieten van hun teksten en drie winnaars aanduiden per klas. En die waren er en ze kregen een boek naar keuze. Meer zelfs: een leerlinge had zo’n puik werk geschreven dat ze nationaal doorgaat. We houden onze vingers gekruist voor de nationale selectie op 26 april.

Omdat schrijven een inspannende vaardigheid is voor elke jongere vonden we het terecht om elke deelnemer te belonen met een kleine attentie. De eerste school, Ter Dreef, ontving ons hartelijk op de prijsuitreiking op dinsdag 17 maart. Ten Bos, de basisschool uit Peizegem, kwam voor de prijsuitreiking aan bod op donderdag 26 maart. De klas van meester Bart kwam graag op de foto met hun prijzenpotje. Alvast vanwege de juryleden een dikke proficiat voor onze jonge journalisten.

De Winnaars van Ten Bos

Een bestseller van Jean-Baptiste Andrea

In 2023 won Jean-Baptiste Andrea met de roman Waak over haar de Prix Goncourt. Via Wikipedia verneem ik dat dit een van de twee belangrijkste, zo niet de belangrijkste van de Franse literatuurprijzen is. De prijs bestaat al sinds 1903, wordt jaarlijks toegekend aan verbeeldingskrachtig proza. De winnaar krijgt het symbolische bedrag van 10 euro, maar de toekenning zorgt voor een significante verkoop van de roman. Gemiddeld worden er 400.000 exemplaren verkocht. Een leesvriendin had me de roman aangeraden en haar vermoeden dat ik van dit werk zou genieten, is uitgekomen.

Het verhaal is dat van de onmogelijke liefde tussen de rijke Italiaanse Viola Orsini uit Genua en Michelangelo Vitaliani (of Mimo), een arme maar talentvolle beeldhouwer. Op het eerste gezicht lijkt dit sociale verschil een verhaal uit de duizend: rijk meisje en arme jongen die een negatieve liefdeservaring meemaken. Maar met die al te bondige samenvatting, doe ik het boek groot onrecht aan. Het is magistraal omdat het geschreven is in een prachtige stijl, omdat het afwisselend vertelt over nu en vroeger, omdat je een Italiaans cultuurbad krijgt en omdat je als rode draad de geschiedenis van dat land  beleeft. En het is een superromantisch verhaal over een onmogelijke liefde. De omschrijvingen ‘superromantisch’ en ‘onmogelijke liefde’ lijken wel diametraal tegenover elkaar te staan,  maar net dat maakt de roman bijzonder spannend.

Misschien een tip voor je leeslijst?

Over de onvoorwaardelijke liefde van een hond

Zijn geur na de regen is een roman van de Franse auteur, gymleraar en alpinist Cédric Sapin-Defour. De Spaanse tekenaar, José Luis Munuera maakte er een stripvertekening van. En wat voor een!

In beide gevallen wordt het het verhaal verteld van de liefde van een man, Cédric en zijn Berner senner, Ubac. Gedurende 13 jaar zijn ze onafscheidelijk en delen alle intense momenten van geluk, bekommernis, avontuur. Tot de dood van Ubac een einde maakt aan hun samenzijn en er enkel nog herinneringen overblijven. Die zijn zoals de geur van een hond, zelfs na de regen.

De strip is een hebbeding niet enkel omwille van de prachtige tekeningen maar ook omdat het een poëtische vertelling is van de onvoorwaardelijke liefde van een hond.

Hamnet en Hamlet

De Ierse schrijfster, Maggie O’Farrell, publiceerde in 2020 de historische roman Hamnet gebaseerd op het leven en overlijden aan de pest in 1596 van Hamnet, de elfjarige zoon van William Shakespeare. Het werd een verhaal van verlies, rouw en veerkracht. Het boek won onder andere de Women’s Prize for Fiction en dat verwondert me niet want het is een echte pageturner.

Het werk mag niet gelezen worden als een biografie van Shakespeare. Er is namelijk zo weinig geweten over het leven van de grote schrijver dat het voor O’Farrell makkelijk was om de realiteit te kneden naar eigen hand. In de roman vermeldt ze zelfs de naam William Shakespeare niet, maar omdat ze het verhaal situeert in Stratford en in het theater in Londen, weet de lezer spoedig over wie het gaat. Het onderwerp van Hamnet is ruimer en zelfs pakkend: hoe verwerken mama Agnes (in werkelijkheid heette de moeder Anne Hathaway) en papa William de dood van hun zoontje. Agnes verbijt haar verdriet thuis en in de natuur. Ze was onderlegd in de kracht van kruiden en had geprobeerd Hamnet met de krachten van de natuur te redden maar dat is haar niet gelukt. Bovendien vertoeft William lange tijd in Londen en is Agnes eenzaam en dat bemoeilijkt het aanvaarden van de dood van Hamnet. William resideert als schrijver en acteur in het Londense theatermilieu. De lezer beseft dan ook snel dat Agnes en William in hun rouwbeleving elkaar kwijtspelen. Pas na vier jaar ontdekt Agnes in Londen dat haar man zijn verdriet een plaats gaf in het ontstaan en de opvoering van de tragedie Hamlet.

Voor de verfilming van de roman schreef de Chinees-Amerikaanse Chloé Zhao samen met Maggie O’Farrell het scenario. Zhao is geen onbekende in de filmwereld. Ze verdiende haar sporen al in 2021 met de dramafilm Nomadland waarmee ze de Oscar voor de beste regie en beste film wegkaapte. Vooral de vertolking in Hamnet van Jessie Buckley in de rol van Agnes is bijzonder sterk. Paul Mescal, haar tegenspeler als William noemde haar vertolking  ‘een prestatie die nog lang zal nazinderen’. Op 11 januari 2026 kreeg Hamnet een Golden Globe Award als beste film (categorie drama) en hij is ook een van de genomineerden voor de Oscars 2026 voor beste actrice en beste regisseuse. Redenen te over om de roman te lezen en nadien te verdwalen in deze filmparel.

Wat doen leesmaatjes in de bibliotheek?

Al een viertal jaren is er een leesgroep in Merchtem die ongeveer tweemaandelijks samenkomt in de bibliotheek. Het anderhalf uurtje verloopt ongedwongen en is gewoonweg zalig. Vooraf krijg je als deelnemer een aantal denkvragen over de roman, maar tijdens de samenkomsten worden die niet systematisch afgewerkt. Iedereen brengt aan wat hij over het boek kwijt wil of opgezocht heeft. De leden stellen de leeslijst in overleg samen en vullen zo het jaarprogramma in. We zijn momenteel met 9 leesmaatjes, hebben nog geen naam voor de groep want dat staat niet op ons prioriteitenlijstje. Wel deel ik met jou een paar favoriete romans die al aan bod kwamen. Wie weet heb je zin om ze te lezen?! Hier is mijn top 10. (O ja, de volgorde is willekeurig want het zijn allemaal even sterke romans.)

Een schitterend gebrek Arthur Japin  – Malva Hagar Peeters  – Amerikanah Chimamanda Ngozi Adichie  – Vissen voor de keizer Didier Decoin  – Magnus Arjen Lubach  – Carlota Kristien Dieltiens  – De bekeerlinge Stefan Hertmans  – Ons soort mensen  Juli Zeh  – Kalme chaos  Sandro Veronesi – Hubertina Kristien Hemmerechts

Heeft de leesmicrobe je te pakken? Gewoon op zoek gaan naar het boek.

Voorlezen is leuk!

De Voorleesweek 2025 vond plaats van 22 tot 30 november. Het thema was Blijf voorlezen! en dat is een oproep om voorlezen vol te houden, ook als de kinderen al zelf kunnen lezen. Voorlezen heeft namelijk veel voordelen: het vergroot de woordenschat, stimuleert de taalontwikkeling en wakkert de verbeelding aan, zelfs op latere leeftijd.

In het Sint-Catharinacollege in Galmaarden was ik voorleesoma in de klas van juf Jelle voor een gemengde groep (van kleuters tot en met de derde graad lagere school). Omdat ik niet goed wist welk boek ik best zou kiezen voor zo’n verscheiden groep, kreeg ik van de juf een fijn voorstel Het land van de grote woordfabriek van Agnes Lestrade en Valeria Docampo. Het was een heel geschikt prentenboek want het benadrukt de bijzondere waarde van woorden en dat in een pittig liefdesverhaal.  Wat hebben al die luisterende mannetjes en vrouwtjes genoten!  In de namiddag mocht ik voor de groten uit de derde graad voorlezen. Zij luisterden naar het avonturenverhaal De stad van de wilde goden dat Isabel Allende schreef voor haar kleinkinderen. Omdat het zo spannend was kon ik bij het lezen een speld horen vallen.

Kortom, de Voorleesweek 2025 wil ons inspireren om van voorlezen een blijvende en goede gewoonte te maken. Ik ben blij dat ik mijn twee steentjes kon bijdragen.