Waarom ‘Washington Black’ van Esi Edugyan zo sterk is

Esi Edugyan woont in Canada. Ze is de dochter van Ghanese immigranten en is een waar schrijftalent. Haar roman Washington Black werd in 2018 zelfs genomineerd voor de Booker Prize. Na lectuur van de roman besefte ik dat ik een literair pareltje gevonden had en daar zijn vele verklaringen voor.

Washington Black is een historische roman die zich afspeelt in de jaren 1830 – 1836 en wel op verschillende plaatsen. We volgen de jonge slaaf Wash (afkorting van  zijn voornaam Washington) in het exotische Barbados tot in de Noordpool en in de grootstad Londen. Het boek overstijgt de klassieke slavernijroman door er elementen van avontuur, kunst, wetenschap en luchtvaart aan toe te voegen. Dat maakt het verhaal zowel meeslepend als intellectueel uitdagend. Edugyans schrijfstijl is bovendien beeldend. Ze beschrijft haast filmisch het zware leven op de slavenplantages, maar evenzeer  voel je als het ware de snerpende koude in en om de iglo’s van de wetenschappers en als  lezer word je zelfs getuige van het leven onder het wateroppervlak van de oceaan.  Dit maakt Washington Black uniek en verfrissend.

Mijn boodschap is : zet zeker op je leeslijstje.

Ontroering en humor in gelijke mate

De recensie in De Standaard gaf 5 sterren aan  Het concert  van Kommil Foo. Deze muzikale voorstelling wordt namelijk geroemd als een van de sterkste werken van Raf en Mich Walschaerts.

Foto- CNR Records

Aan de basis van Het Concert ligt een lp met 11 nummers die  een scala van emoties oproepen. Op de hoes – een tekening naar foto- zie je de broers in een speelse worstelpartij. De teksten zijn poëtisch, doordacht en kunnen zowel ontroeren als entertainen. Beide broers zijn als vijftigers milder geworden.  Ze zingen en vertellen over hun kwetsbare bejaarde ouders en dat maakt het zeer herkenbaar voor het publiek.

Andere voltreffers waren de instrumentale omkadering door een vijfkoppige bezetting en het samenspel met het publiek. Dat werd aangespoord om tekstdelen te vervolledigen en op het opzwepende ritme van ‘Do the Move’ danspasjes te zetten. Humor en ernst waren nooit veraf maar net door die humor werden  zware thema’s lichter gemaakt.

Deze muzikale avond eindigde met een aantal successen van weleer: Kom hier dat ik u draag en Ruimtevaarder. En dan volgde een minutenlange staande ovatie!

 

Buitengewoon sterke Parkplatz

© Compagnie Cecilia

Titus De Voogdt en Robrecht Vanden Thoren vertolken in Parkplatz twee broers die elkaar ontmoeten op een parking bij de auto van hun overleden moeder. Ze hadden slechts sporadisch contact met elkaar en er valt dan ook veel uit te spreken. Dat is, heel kort door de bocht, waarover de voorstelling van Compagnie Cecilia gaat. Johan Heldenbergh hield mee de pen vast en was regisseur van dienst.

De twee broers, Joeri en Benoit  staan geen moment stil op de scène. Ze vechten, praten met aantrekkelijk Gents accent, dansen, drinken, brullen, knuffelen … Ze nemen afstand van elkaar en dat kan niet anders want hun persoonlijkheid ligt mijlenver uiteen. Joeri is de ex-verslaafde die het familiebedrijf tot torenhoge winsten bracht en Benoit is de ecoman, de weloverwogen planner, de brave huisvader maar ook de mislukte redacteur.

Wat zich gedurende meer dan anderhalf uur op het podium afspeelt, is adembenemend intrigerend. Beide acteurs spelen meesterlijk. Deze voorstelling is een must voor wie houdt van theater kijken en dat waren er velen want een daverende en langdurende staande ovatie was meer dan terecht. Zeker zitjes reserveren als je nog kan.

Markante vrouwen in film en boek

Sterke vrouwen die bewust keuzes maken in hun leven zijn voor mij het toonbeeld van moed en vastberadenheid. In 2024 maakte ik via film en boek kennis met drie markante vrouwen.

De historische figuur Maria Montessori is de hoofdrolspeelster in de gelijknamige film van Léa Todorov. Zij maakte een verhaal over een revolutionaire onderwijsmethode in een wereld van patriarchale dominantie. Tegenslag en onbegrip maakten Montessori sterker.

Paola Cortellese toont in de zwart-wit film C’è ancora domani het Italië van na WO II. De hoofdrol is weggelegd voor een fictieve vrouw, Delia gespeeld door Cortellese zelf. Delia is de verpersoonlijking van talloze Italiaanse vrouwen die slachtoffer waren van huiselijk geweld en zo monddood gehouden werden. Delia’s leven verandert drastisch in 1946 toen stemrecht voor vrouwen in Italië wettelijk was. Haar eerste stem was de  opstap naar een rechtvaardiger toekomst.

Het thema van het boek The Lives of Lee Miller en de daarop gebaseerde film Lee gaat over de veelzijdigheid van deze historische figuur: van model tot oorlogsfotograaf, van kunstenaar tot rebel. Boek en film benadrukken haar moed en creatieve kracht te midden van de chaos van de Tweede Wereldoorlog. Het levensverhaal van Lee belicht hoe veerkracht en passie de basis zijn voor een uitzonderlijk en ongewoon leven.

Deze vrouwen hebben een weg gebaand doorheen een wereld in verandering. Ze bewijzen dat kracht schuilt in kwetsbaarheid en authenticiteit. De films en/of het boek zijn voor mij toppers uit 2024.

Maarten ’t Hart krijgt P.C. Hooftprijs

Ik beken dat ik een fervente lezer was van de boeken van Maarten ’t Hart. Vandaag, 11 december 2024, las ik in De Standaard dat aan de nu 80-jarige Nederlandse auteur, die van opleiding gedragsbioloog (etholoog) is,  de P.C. Hooftprijs toegekend werd.  Zijn psychologische romans en zijn essays zijn dan ook geïnspireerd door zijn wetenschappelijke achtergrond en zijn werk in de labo’s.

Mijn kleine verzameling

In zijn literaire werk vallen thema’s op zoals zijn  voorliefde voor de natuur in de Nederlandse polders, dierenwelzijn, klassieke muziek (en vooral Bach), de protestantse gemeenschappen en menselijk gedrag. Die onderwerpen en zijn vlotte schrijfstijl vond ik toppie. Geen wonder dat ik me nogal vaak bezondigde aan de aankoop van zijn boeken. Voor zijn omvangrijk en kwaliteitsvol oeuvre kreeg Maarten ’t Hart de belangrijkste staatsprijs voor literatuur in Nederland: de P.C. Hooftprijs. Als je het mij vraagt; het is hem dubbel en dik gegund deze oeuvreprijs.

Veronesi of Cognetti? 1 – 1

De romans van Sandro Veronesi en Paolo Cognetti vind ik fascinerend omdat ze complexe thema’s verwoorden met eenvoud en schoonheid.

Veronesi’s romans gaan vaak over familiebanden, verlies en persoonlijke groei. In twee van zijn boeken herken je die thematieken sterk.

In Kalme chaos is de hoofdpersoon Pietro Paladini. Hij is een tevreden man met  een uitstekende baan, een goede relatie en een dochter van tien. Maar op een dag verandert zijn leven ingrijpend: terwijl hij ’s ochtends een onbekende vrouw van de verdrinkingsdood redt, slaat thuis het noodlot toe en overlijdt zijn vrouw. Vanaf dat moment maakt zijn leven een kentering door.

In de meer recente roman De kolibrie wordt Marco Carrera, die als kind een groeistoornis had, de kolibrie genoemd, naar een van de kleinste vogels ter wereld. Maar in zekere zin is Marco ook echt een kolibrie: hij heeft een leven vol vreugdes, liefdes en maar ook met de nodige pijn, maar hij blijft in evenwicht zelfs als het tragisch voor hem afloopt.

Cognetti richt zich in zijn oeuvre meer op het eenvoudige leven in afgelegen berggebieden. Die streek geeft zijn personages de kans om tot rust te komen, zichzelf te ontdekken.

Bij ons is de auteur bekend geworden door de verfilming van zijn roman De acht bergen door de Belgische regisseur-scenarist Felix Van Groeningen en zijn partner Charlotte Vandermeersch, tevens co-scenariste. Cognetti schreef de roman rond zijn dertigste. Hij was op dat moment werkloos, had net een relatie achter de rug en zag het leven zwaar in. Totdat hij in de bioscoop de film Into the wild zag, gebaseerd op het boek van Jon Krakauer. Het vertelt over een jongeman die alles achter zich laat om in de wildernis van Alaska te gaan wonen. Cognetti was zo onder de indruk van dit werk dat hij besliste om naar de bergen van Noord-Italië te trekken, waar hij als kind de zomervakanties doorbracht. En hij begon er te schrijven. Zijn eersteling, Le otto montagne, werd een wereldwijd succes.

Niet enkel het leven in de bergketens van Noord-Italië komt in Cognetti’s werk aan bod. Zijn roman Zonder de top te bereiken hoort thuis bij de reisliteratuur en vertelt over een afgelegen gebied in de Himalaya. De hoofdpersoon in dit werk zoekt evenwicht in zijn leven en vindt die in de schoonheid van de natuur.

Naar welke auteur mijn voorkeur uitgaat? Naar beiden. Aan jou de keuze…

Charlotte Link… nooit van gehoord?

Als je fan bent van spannende verhalen dan is een boek van Charlotte Link altijd een aanrader! Ik kende haar totaal niet en nam toevallig een van haar thrillers mee uit de bibliotheek. Afgaande op haar naam meende ik dat ze Engelse roots had, maar neen: ze is een van de meest succesvolle misdaadschrijfsters van Duitsland. Ze werd geboren op 5 oktober 1963 in Frankfurt en begon haar schrijverscarrière met historische romans voor ze overstapte naar thrillers.

Ze schrijft lijvige boeken maar haar plots blijven spannend tot de laatste 10-15 pagina’s. Ze is meesterlijk in het creëren van een beklemmende sfeer waarin geheimen uit het verleden vaak een sleutelrol spelen. Ook omwille van de psychologische diepgang van haar personages raak je geboeid tot het einde.

Een idee voor een regenachtige en koude dag???

 

William Boeva op zijn best

Vandaag las ik in De Standaard Weekblad het artikel ‘Het bovenste van het beste van 2024′. Bij de podiumkunsten werd het komisch solotheater ’13’ van William Boeva getipt op de tweede plaats (van tien). Dat is een krachttoer en ik kan die keuze van de redactie enkel beamen.

Boeva vertelt met flair en humor in ’13’ het waargebeurde verhaal van een man die lijdt aan OCD. De afkorting leest voluit als obsessive-compulsive disorder en is een dwangstoornis. Wie deze psychische aandoening heeft, lijdt aan terugkerende dwanggedachten en/of dwanghandelingen.

© Nathan Dobbelaere

De Standaard verantwoordt de keuze om deze voorstelling als zeer goed te nomineren met de quote: “Zelden maakte een comedian meer indruk.”

Ik hou van het vak Nederlands

Toen ik leraar Nederlands was in de derde graad secundair, stonden leesplezier en taalvaardigheid voor mij centraal. Ik ontwikkelde toen een website Het schoolvak Nederlands en daar was ik erg trots op. Ik mocht mijn site zelfs voorstellen aan de studenten in de lerarenopleiding.

De site bevatte een schat aan materiaal: leeslijsten, leesopgaven en projecten (de Inktaap), taaloefeningen en handige tips voor leerlingen en collega’s.

Na vele jaren trouwe dienst is de website, net als ikzelf, met pensioen gegaan. Maar de herinnering aan het delen van kennis en inspiratie blijft voor mij onuitwisbaar.

Elk woord en elke noot getuigen van diep begrip van het leven

Bloemlezing van Stef Bos is een meeslepende verzameling van teksten en liedjes die de luisteraar raakt tot in het diepst van zijn ziel.  Elke voorstelling is uniek omdat de muziek vooraf gekozen wordt door het publiek. Zo brengt Stef Bos bekende en minder bekende nummers die hij voorziet van inleidende verhalen. Deze Bloemlezing is niet enkel een ode aan zijn eigen werk maar ook een inspiratiebron voor iedereen die schoonheid zoekt in eenvoud. Een absolute aanrader!