november 2025 – Mijn Verhalen

Een hoopvol 2026

Mag ik even? 2025 is de traditionele eindejaarsconferentie van Kamal Kharmach. Hij neemt daarin gebeurtenissen uit de politiek, media, maatschappij… op de korrel en dat wordt gesmaakt door iedereen die graag kritisch en lachend terugkijkt op het voorbije jaar. Het is net dat tikkeltje gedurfd en soms cynisch spreken dat ik ook waardeer.

De conference loopt momenteel in de theaterzalen. Ik zag ze in De Werf in Aalst waar Kharmach zijn gevatte en scherpe teksten drie dagen na mekaar losliet op een telkens uitverkochte zaal. Op oudjaar krijgt hij nog een ruimer forum met een comedyspecial op tv.

Kharmach eindigt zijn show altijd met een belerende boodschap. In deze editie ging die over de rijken in dit land die blijkbaar waanzinnig geldverslindende projecten doodnormaal vinden. Dit veroorzaakte zuur gelach in deze tijden waar iedereen gevraagd wordt de knip op de beurs te houden! Maar hij is meesterlijk op het podium en relativeerde het cynisme met de hoopvolle aankondiging dat hij in 2026 opnieuw papa wordt. Dat bericht is hoopvol. En is hoop op een mooi en deugddoend nieuw jaar ook niet wat we in het nieuwe jaar elkaar toch toewensen. Zonder twijfel weet Kamal Kharmach zijn publiek meesterlijk te bespelen.

Napels horen en zien

The Napoli Sessions is geen gewoon concert, maar wel een filmische ervaring. Het is een ode aan de stad die zichzelf altijd opnieuw uitvindt en blijft zingen ondanks haar bewogen geschiedenis. Ik waande me dan ook echt op Italiaanse bodem. The City’s Song – The Napoli Sessions voelt als een wandeling door Napels zonder dat je er ooit bent geweest. Je beleeft een Napels dat leeft, ademt en zingt. Dat komt door een muziekkeuze die een meeslepende fusie is van zowel traditionele Napolitaanse klanken als moderne jazz. Het ritme van de straten klinkt in de percussie, de zee ruist door de melodielijnen. Soms is de sfeer melancholisch alsof je door een stille steeg wandelt. Op andere momenten spat het Napolitaanse leven ervan af zoals op een druk plein vol stemmen.

Zes thema’s vormen deze voorstelling: de zee, het vuur, de aarde, de dood, de droom en de vrouw (of beter gezegd La Madonna). Dat laatste zit diep in de Napolitaanse ziel geworteld. Elk thema ontbloot een andere laag van de stad. Dat is niet alleen te horen maar ook te zien door de live projecties: oude volkse rituelen, hedendaagse straatfotografie en natuurlijk de zee en de Vesuvius.

Het project is ontstaan uit een samenwerking van Belgische en Napolitaanse artiesten en dit onder de artistieke leiding van de Belg Thomas Noël. De Napolitaanse inbreng komt o.a. van Mimmo Maglionico (zang, fluit en schalmei), Roberto Trenca (klassieke gitaar), Marta Ricardi (bas) en Carmine D’Aniello (zang, percussie) Emiliano Della Giovanna (drums). Ook de Belgische violist Wouter Vandenabeele scheert hoge toppen.

Unieke kijk in de geest van Magritte

Met een groot deel van het werk van Magritte was ik al vertrouwd, maar mijn bezoek aan de expo La ligne de vie in het KMSKA gaf me wel de gelegenheid om de denkwereld van de surrealistische kunstenaar dieper te verkennen.

De tentoonstelling is niet enkel een artistieke ervaring maar ook een intellectuele. Door de toepassing van Magrittes eigen stem (via A.I.) en een uitgekiende keuze van zijn werken, kom je te weten hoe Magritte dacht, voelde en creëerde. Je moet je openstellen voor zijn wereld en dan krijg je een verrijkende maar ook een ontroerende tentoonstelling. Zo werd ik toch even overrompeld door emotie toen ik Magritte hoorde zeggen (via A.I. en alsof het 1938 was) : “Wij zijn de bewoners van die onsamenhangende en absurde wereld waar wapens worden gemaakt om de oorlog te verhinderen, waar de wetenschap erop gericht is te vernielen, te doden, te bouwen, het leven van stervenden te verlengen, waar de waanzinnigste activiteit averechts werkt. Wij leven in een wereld waar getrouwd wordt om het geld, waar paleizen gebouwd worden die onbewoond staan te vervallen bij de zee. En die wereld blijft zo goed en zo kwaad mogelijk overeind; maar zien wij de tekenen van haar toekomstige ondergang niet reeds oplichten in de nacht?” Het leek of de kunstenaar achter me stond en we beiden aan de actualiteit dachten.

Wat is ADL?

Al tien jaar ga ik geregeld op maandagnamiddag naar ADL. Dat acroniem staat voor Actueel denken en leven en biedt lezingen aan over maatschappelijke, actuele, wetenschappelijke en culturele thema’s.

Met een jaarlijkse ledenbijdragen van 70 euro onderhoudt de Grimbergse afdeling een kwalitatief platform voor wie diepgaande informatie wenst. De lezingen worden gegeven door experts zoals professoren, journalisten, onderzoekers enz. die actuele kwesties vanuit diverse invalshoeken benaderen. Het aanbod is breed: van geopolitiek en technologie tot muziek en psychologie. Kortom, ADL biedt de mogelijkheid tot kritisch denken.

Natuurlijk is het altijd leuk om het nuttige te combineren met het aangename. Daarom lunchen we vooraf in kleine groep ADL’ers eerst samen en na de lezing is er tijd voor koffie en koek en een goed gesprek. Maak ik je warm voor dit boeiende initiatief? Ik neem daarom als smaakmaker het programma op voor 2025 – 2026. Er is natuurlijk een vereiste: de wil om open te staan voor actuele problemen en issues.

Voorlezen is leuk!

De Voorleesweek 2025 vond plaats van 22 tot 30 november. Het thema was Blijf voorlezen! en dat is een oproep om voorlezen vol te houden, ook als de kinderen al zelf kunnen lezen. Voorlezen heeft namelijk veel voordelen: het vergroot de woordenschat, stimuleert de taalontwikkeling en wakkert de verbeelding aan, zelfs op latere leeftijd.

In het Sint-Catharinacollege in Galmaarden was ik voorleesoma in de klas van juf Jelle voor een gemengde groep (van kleuters tot en met de derde graad lagere school). Omdat ik niet goed wist welk boek ik best zou kiezen voor zo’n verscheiden groep, kreeg ik van de juf een fijn voorstel Het land van de grote woordfabriek van Agnes Lestrade en Valeria Docampo. Het was een heel geschikt prentenboek want het benadrukt de bijzondere waarde van woorden en dat in een pittig liefdesverhaal. Wat hebben al die luisterende mannetjes en vrouwtjes genoten! In de namiddag mocht ik voor de groten uit de derde graad voorlezen. Zij luisterden naar het avonturenverhaal De stad van de wilde goden dat Isabel Allende schreef voor haar kleinkinderen. Omdat het zo spannend was kon ik bij het lezen een speld horen vallen.

Kortom, de Voorleesweek 2025 wil ons inspireren om van voorlezen een blijvende en goede gewoonte te maken. Ik ben blij dat ik mijn twee steentjes kon bijdragen.

Welke toekomst kunnen we dromen?

Het Nieuwstedelijk is stadstheater in Leuven, Hasselt en Genk. Het maakt ook deel uit van Future Narratives for Planet Earth. Dat laatste is een Europees netwerk van theaterhuizen die verhalen maken over de relatie mens-natuur. Het doel van die samenwerking is om teksten te maken waarin de toekomst ruimte biedt voor mogelijkheden. Het toneelstuk Judit zkt in een regie van Christophe Aussems past volkomen in die doelstelling. De toneeltekst werd geschreven door de jonge (°1999) Femke Van der Steen. Ze is één van de interessantste stemmen van de nieuwe generatie toneelschrijvers. Het theaterstuk zal samen met 6 andere werken opgevoerd worden tijdens de vijfdaagse Internationale Conferentie in Graz in 2026. Westrand Dilbeek nam Judit zkt op in de programmatie van november 2025 en deze voorstelling raakte me meer dan ik vooraf verwacht had. Wat me persoonlijk het meest bijbleef, is hoe hoopvol de slotboodschap is, hoewel er ook echt zware emotie aan bod kwam.

Jongeren (zoals ook de acteurs Sara Vertongen, Mona Mina Leon, Matthias Van de brul en Chloë Onyinye) maken zich veel meer zorgen dan wij wel denken: over de politieke instabiliteit op wereldvlak, over het klimaat, over de onzekere toekomst voor hun generatie. Die bijna obsessieve aandacht voor dergelijke problemen slingeren hen vaak van psycholoog naar zelfhulpboeken en digitale kanalen. Dat is herkenbaar in de ingrijpende verhaallijn van de hedendaagse Judit die verdrinkt in angst en tegelijk verlangt om zinvol en goed te leven. Haar problematiek wordt gespiegeld aan een tweede verhaallijn: die van de Bijbelse Judit (die Holofernes onthoofdde). Dat maakt de vertelling op het podium meerstemmig, confronterend en herkenbaar als een gegeven van alle tijden. Bovendien zette de muzikale omlijsting van Sam Gysel telkens de juiste sfeer zonder de verhaallijnen te overstemmen.

Voor mij was Judit zkt een opvoering waar ik met warme ogen naar keek en met zachte glimlach en veel vertrouwen voor de toekomst over napraat.

Hoe word je superman?

O Superman van Johan Petit is een intieme reis door zijn herinneringen. Met op de achtergrond geprojecteerde zinnen brengt hij verhalen uit zijn leven en die zijn ontwapend eerlijk. De live-muziek van Kato Van Ermen en Engel Peet zorgt tegelijk voor een warm en rustgevend tegengewicht voor Johans chaotische gedachtewereld. Die combinatie van tekst en klank is subtiel uitgebalanceerd en brengt gemoedsrust in Johans collage van grappige oneliners, poëzie en anekdotes. Johan Petit stelt zich in deze monoloog kwetsbaar op. Hij toont zijn worstelingen uit het verleden toen hij zijn vijfde jaar secundair overdeed in het Xaveriuscollege of andere banaliteiten uit zijn leven.

Deze voorstelling roept op tot nadenken over wat superkracht nu eigenlijk is en dat is niet vliegen, redden, laserkracht benutten zoals bij strip- en filmfiguren. Integendeel! Een superman mag falen om opnieuw op te staan, om te luisteren, te herinneren en te geloven dat alles altijd goed komt, zelfs als het niet helemaal goed komt.

Palestina, een (on)oplosbare kwestie?

CC Strombeek heeft aandacht voor elk conflict in de wereld, maar in de herfst en winter van 2025 – 2026 gaat de interesse extra naar de situatie in Israël en Palestina. Zo is er de expo van de Palestijnse kunstenaar Aysha E Arar en verder staan er films (o.a. No Other Land), muziek (Babel door het Lami Trio), een lezing en toneelvoorstelling (Language no broblem van Marah Haj Hussein) en zelfs een benefietworkshop Palestijns koken op het programma. Dat alles omdat het nodig is een Klare Kijk of voortdurende aandacht te hebben voor conflictgebieden

Zelf had ik me aangemeld voor de lezing Palestina, een (on)oplosbare kwestie? van VRT-journaliste Inge Vrancken. Ik ging er eigenlijk schoorvoetend naartoe omdat ik niet opnieuw geconfronteerd wilde worden met de ellende die dit conflict veroorzaakt. Dagelijks tonen de media ons beelden die ontegensprekelijk een diepe indruk op iedereen nalaten. Maar Inge Vrancken heeft me door de geschiedenis en de actualiteit van beide landen geloodst en deed dit helder en objectief. Ze belichtte niet enkel het ontstaan van Israël en de bezetting van de Palestijnse gebieden die al decennialang aanhoudt, maar ook de impact en invloed van landen als Libanon, Iran, de VS, Saudi-Arabië. Het was een boeiende avond en ik moet toegeven dat hoe meer ik weet, hoe beter ik de situatie kan inschatten. En het goede doel, dat gekoppeld was aan de lezing, is altijd heilzaam.

Een salon met meer dan 80 foto’s

De derde editie van het Fotosalon vond plaats op 13, 14, 15 en 16 november in het August De Boeckhuis in Merchtem. Tijdens deze vierdaagse tentoonstelling presenteerden lokale fotografen hun beste werk, variërend van artistieke portretten tot sfeervolle landschappen. De vele bezoekers genoten in een rustige, inspirerende omgeving van vele fotografiestijlen en ze konden ook kennismaken met de makers van het beeldmateriaal. Het bestuur van de fotoclub en uiteraard de exposanten hebben op die manier alle bezoekers een mooie gelegenheid geboden om lokaal creatief talent te ontdekken en erover te praten bij een koffietje of iets fris. Fijn dat het bestuur voor al dat moois kon rekenen op de ondersteuning van de gemeente.

Een film die raakt

Mes frères et moi is een gevoelige en ingetogen film die opvalt door zijn eerlijkheid. Het verhaal volgt Nour, een jongen die probeert te navigeren tussen familieverantwoordelijkheden en zijn eigen dromen om ooit een klassiek geschoolde zanger te zijn. De film toont zonder opsmuk hoe armoede en de zorg voor een palliatieve moeder een jonge tiener kunnen vormen. De drie broers van Nour zijn ruw (en dat is wellicht eigen aan het steedse buurten in Zuid-Frankrijk) maar ze zijn ook ongelooflijk liefdevol naar hun stervende moeder toe.

De cinematografie is warm en intiem alsof je meekijkt in hun kleine wereld. Het acteerwerk van de jonge Nour is bijzonder sterk. En natuurlijk spelen muziek en het zangkoor een subtiele maar krachtige rol in Nours ontwikkeling.

Deze film is kwetsbaar en ontroert en dat was te merken bij heel wat aandachtige kijkers uit de eerste graad. De productie werd immers aangeboden als schoolvoorstelling. Het raakte me toen een aantal jongeren me toevertrouwden dat ze dit een geweldig mooie film vonden. Maar deze reactie verbaasde me niet want als vrijwilliger had ik al menig traantje opgemerkt bij de jongeren.